Ασταξανθίνη: Τι Είναι Και Πως Μας Βοηθάει Η Αντιοξειδωτική Της Δράση; | Nutrition Home

Υπάρχει περίπτωση να έχεις δει κάπου για την Ασταξανθίνη και να έχεις ακούσει για τις περίφημες αντιοξειδωτικές της δράσεις. Είναι όπως ακούγεται; Πρέπει να πάρουμε συμπλήρωμα διατροφής και που την βρίσκουμε στα τρόφιμα;

Τι είναι η Ασταξανθίνη;

Πρόκειται για μία κόκκινη ή πορτοκαλί λιποδιαλυτή χρωστική ουσία. Αυτό σημαίνει πως για να διαλυθεί στο σώμα μας και να απορροφηθεί επαρκώς χρειάζεται συνδυασμό με λιπαρή ουσία. Ανήκει στα καροτενοειδή, στην κατηγορία των ξανθόφυλλων μαζί με άλλες ουσίες όπως η λουτεϊνη, η ζεαξανθίνη και η β-κρυπτοξανθίνη.

Που βρίσκουμε την Ασταξανθίνη;

Αρχικά η Ασταξανθίνη συντίθεται από ορισμένα μικροφύκη και μικροοργανισμούς. Στην τροφική αλυσίδα συγκεντρώνεται σε θαλάσσιους οργανισμούς που τους δίνει και το χαρακτηριστικό κόκκινο-ροζ χρώμα: γαρίδες, αστακός, σολομός, πέστροφα.

Πως δρα στο σώμα μας η Ασταξανθίνη;

• Αντιοξειδωτική δράση: Η δράση της Ασταξανθίνης είναι αντιοξειδωτική. Η δομή της Ασταξανθίνης είναι τέτοια που αλληλεπιδρά με διάφορα τμήματα των κυτταρικών μεμβράνων και εξουδετερώνει δραστικά μόρια οξυγόνου. Τα δραστικά μόρια οξυγόνου (ROS) προκαλούν το οξειδωτικό στρες που βάλλει το DNA, τα κύτταρα και τις πρωτεΐνες μας.
• Αντιφλεγμονώδης δράση: Η Ασταξανθίνη φαίνεται πως περιορίζει την υπερβολική ενεργοποίηση της οδού NF-κΒ, η οποία συμμετέχει στην παραγωγή προφλεγμονωδών ουσιών όπως IL-1β, IL-6, TNF-α.
• Αντιαποπτωτική δράση: Η απόπτωση είναι ένας φυσιολογικός μηχανισμός προγραμματισμένου κυτταρικού θανάτου αλλά σε ορισμένες ασθένειες ενεργοποιείται υπερβολικά και συμβάλλει στην απώλεια και λειτουργικών κυττάρων.
• Γνωστική λειτουργία: Σε κλινικές δοκιμές με χορήγηση Ασταξανθίνης και άλλης δραστικής ουσίας φάνηκαν βελτιώσεις στην ψυχοκοινωνική και επεξεργαστική ικανότητα σε άτομα με ήπια γνωστική διαταραχή καθώς και σε μετρήσεις λεκτικής και συνολικής μνήμης. Δεν μπορούμε να βγάλουμε οριστικά αποτελέσματα καθώς δεν έχει απομονωθεί στις μελέτες η Ασταξανθίνη και απαιτούνται περισσότερες μελέτες.
• Υγεία δέρματος: Η Ασταξανθίνη παρουσιάζει πιθανούς μηχανισμούς προστασίας του δέρματος από το οξειδωτικό στρες, προστασία του κολλαγόνου και τη φωτογήρανση. Μικρές ανθρώπινες μελέτες δείχνουν πιθανό όφελος στην ενυδάτωση, στην ελαστικότητα και σε ορισμένους δείκτες ρυτίδων, αλλά τα αποτελέσματα δεν είναι ομοιόμορφα και η ποιότητα των στοιχείων παραμένει περιορισμένη.

Ασφαλής δόση και δυσαπορρόφηση: Σε ορισμένες μελέτες έχουν χρησιμοποιηθεί έως και 24mg ενώ σε άλλες μέχρι και 40mg φάνηκε να είναι ανεκτή η δόση σε μικρή μελέτη υγιών ενηλίκων. Το κάπνισμα μειώνει τον χρόνο παραμονής της ουσίας στην κυκλοφορία.

Συμπέρασμα: Η Ασταξανθίνη είναι μία λιποδιαλυτή αντιοξειδωτική ουσία. Με τις λιγοστές μελέτες φαίνεται να παρέχει αντιοξειδωτική και αντιφλεγμονώδη δράση με πιθανή επίδραση στην υγεία του δέρματος και στην γνωστική λειτουργία. Πριν βγάλουμε οριστικά συμπεράσματα, απαιτούνται περισσότερες μελέτες με μεγαλύτερο δείγμα, καλύτερο σχεδιασμό και μακροχρόνια παρακολούθηση.

Βιβλιογραφία:

1. Si P, Zhu C. Biological and neurological activities of astaxanthin (Review). Mol Med Rep. 2022 Oct;26(4):300. doi: 10.3892/mmr.2022.12816. Epub 2022 Aug 10. PMID: 35946443; PMCID: PMC9435021.
2. Davinelli S, Nielsen ME, Scapagnini G. Astaxanthin in Skin Health, Repair, and Disease: A Comprehensive Review. Nutrients. 2018 Apr 22;10(4):522. doi: 10.3390/nu10040522. PMID: 29690549; PMCID: PMC5946307.
3. Bjørklund G, Gasmi A, Lenchyk L, Shanaida M, Zafar S, Mujawdiya PK, Lysiuk R, Antonyak H, Noor S, Akram M, Smetanina K, Piscopo S, Upyr T, Peana M. The Role of Astaxanthin as a Nutraceutical in Health and Age-Related Conditions. Molecules. 2022 Oct 23;27(21):7167. doi: 10.3390/molecules27217167. PMID: 36363994; PMCID: PMC9655540.