Τακτικά Γεύματα: Γιατί Είναι Βασικό Μέρος Της Θεραπείας Των Διατροφικών Διαταραχών; | Nutrition Home

Πολύ συχνή στρατηγική διαχείρισης και εν τέλει αποκατάστασης από τις διατροφικές διαταραχές είναι η εδραίωση σταθερών γευμάτων σε τακτικά χρονικά διαστήματα. Ποιος είναι ο λόγος πίσω από αυτήν την οδηγία; Πως αντιδρούν τα άτομα με διατροφικές διαταραχές σε αυτό το πλάνο;
Τι σημαίνει πλήρης αποκατάσταση από τις διατροφικές διαταραχές;
- Αποκατάσταση του βάρους σε υγιές πλαίσιο
- Διακοπή υπερφαγικών επεισοδίων
- Διακοπή αντιρροπιστικών μεθόδων
- Απουσία νηστείας ή έντονου περιορισμού
- Μειωμένο φόβο απέναντι στο φαγητό
- Πιο ευέλικτη διατροφική συμπεριφορά
- Καλύτερη εικόνα σώματος
- Καλύτερες σχέσεις και περισσότερη κοινωνικότητα
- Περισσότερη αυτοπεποίθηση, αυτοεκτίμηση και αυτοαποδοχή
- Το βάρος έχει μικρότερη επιρροή στην αυτοεκτίμηση.
Τα άτομα που έχουν αναρρώσει από διατροφικές διαταραχές έχουν το εξής ενδιαφέρον χαρακτηριστικό:
Δεν ακολουθούν ένα αυστηρό πλάνο διατροφής αλλά ένα ευέλικτο, ευπροσάρμοστο πλαίσιο διατροφής που έχει 2-3 κύρια γεύματα και 1-2 ενδιάμεσα σνακ. Τα τακτικά γεύματα δίνουν την αίσθηση της οργάνωσης, της οριοθέτησης και του ελέγχου χωρίς να είναι συγκεκριμένες επιλογές από ένα πλάνο διατροφής.
Η σταθερή παροχή ενέργειας στο σώμα μας δημιουργεί ασφάλεια και το άτομο έρχεται πιο φυσικά σε αρμονία και ακούει τα φυσικά σημάδια πείνας και κορεσμού. Τα σημάδια αυτά κατά την έξαρση των διατροφικών διαταραχών απορρυθμίζονται λόγω της παρατεταμένης νηστείας ή της υπερβολικής σίτισης. Η πείνα μπορεί να αγνοείται λόγω φόβου ή να μην αναγνωρίζεται εύκολα από τα σημάδια της. Με την πρόοδο της θεραπείας, το άτομο μπορεί να επανεκπαιδευτεί στην αναγνώριση τους.
Μειώνοντας τα μεγάλα διαστήματα χωρίς φαγητό μπορούν να περιοριστούν τα παρακάτω:
- Έντονη βιολογική πείνα
- Αίσθηση στέρησης
- Παρόρμηση για υπερφαγία
- Η λογική «εφόσον ξέφυγα, δεν έχει πλέον σημασία»
- Η ανάγκη να αναπληρωθεί το φαγητό που δεν καταναλώθηκε.
Τα αποτελέσματα των ατόμων με Νευρική Βουλιμία που μπήκαν σε πλάνο διατροφής με γεύματα ανά 3 ώρες έδειξαν μείωση στα αντικειμενικά υπερφαγικά επεισόδια, στο αίσθημα της υπερφαγίας και την αίσθηση απώλειας ελέγχου. Να τονίσουμε πως δεν μειώθηκαν τα αντισταθμιστικά μέτρα (υπεργυμναστική ή εμετός ή χρήση καθαρτικών). Ωστόσο, στα άτομα με Νευρική Βουλιμία η αντιστάθμιση έρχεται κατά κανόνα μετά το υπερφαγικό επεισόδιο. Οπότε αν έχουμε συνολικά λιγότερα τέτοια επεισόδια, θα μπορούσαν σταδιακά να μειώνονται και οι αντιρροπιστικές συνήθειες.
Πιο συγκεκριμένα οι συγγραφείς αναφορικά με την μείωση των υπερφαγικών αλλά όχι των αντιρροπιστικών μεθόδων αναφέρουν πως ο άμεσος στόχος των τακτικών γευμάτων είναι η αποκατάσταση της δομής στην διατροφή τους και η μείωση της στέρησης. Επομένως, είναι λογικό να μειωθούν πρώτα τα επεισόδια υπερφαγίας. Από την άλλη συμπεριφορές όπως ο εμετός, η υπερβολική άσκηση ή η χρήση καθαρτικών μπορεί να χρειάζονται περισσότερο χρόνο, πιο ειδική παρέμβαση, διερεύνηση του φόβου γύρω από το βάρος ή να είναι ένας τρόπος αντιμετώπισης της δυσφορίας από το φαγητό.
Συμπληρωματικά, βοηθάει τα άτομα που μπαίνουν σε διαδικασία αποκατάστασης από διατροφική διαταραχή να καταγράφουν τα γεύματα τους και μαζί με τον θεραπευτή να παρατηρούν τα μοτίβα που δημιουργούνται. Τέτοια είναι: Πιθανά υπερφαγικά μετά από παράλειψη γευμάτων, πόσες ώρες μεσολαβούν μεταξύ των γευμάτων απουσία και παρουσία υπερφαγικού, ποια συναισθήματα υπάρχουν πριν και μετά την παράλειψη γευμάτων καθώς για τα υπερφαγικά επεισόδια ή τις αντιρροπιστικές μεθόδους.
Βιβλιογραφία:
- Gillespie CW, Robinson EG. Habits and attitudes about eating and self-weighing among adults who are recovered, recovering, or partially recovered from eating disorders: an open-ended survey study. Eat Weight Disord. 2022 Apr;27(3):1223-1228. doi: 10.1007/s40519-021-01248-8. Epub 2021 Jun 29. PMID: 34185308.
- Barakat S, Maguire S, Surgenor L, Donnelly B, Miceska B, Fromholtz K, Russell J, Hay P, Touyz S. The Role of Regular Eating and Self-Monitoring in the Treatment of Bulimia Nervosa: A Pilot Study of an Online Guided Self-Help CBT Program. Behav Sci (Basel). 2017 Jun 26;7(3):39. doi: 10.3390/bs7030039. PMID: 28672851; PMCID: PMC5618047.